Mirasta Denkleştirme Davası Nasıl Açılır?

MEDENİ YASA MADDE 603- Kanuni mirasçılar, miras hissesine mahsuben müteveffanın sağlığında almış oldukları bütün teberrulan, terakeye iade ile birbirlerine karşı mükelleftirler.

Müteveffa tarafından hilafına açıkça bir teberru yapılmış olmadıkça füru lehinde bahşedilen cihaz, tesis masrafı borçtan ibra suretiyle ve bu kabilden sair suretlerle bahşedilen menfaatler iadeye tabidir.

MADDE 604 - Mirasçılardan biri, mirasın açılmasından evvel veya sonra mirascılık hakkını kaybettiği takdirde; ona terettüp eden iade mükellefiyeti hissesini alanlara geçer.

Füruu kendi eline geçmemiş olsa bile aslına yapılan teberrulan iade ile mükelleftir.

MADDE 605 - İade ile mükellef olan mirasçı muhayyerdir. Dilerse aldığı malın aynını iade eder, dilerse hissesinden fazla olsa bile kıymetini mahsup ettirir. Müteveffanın bu esasa muhalif tasarrufları ve tenkis davalarına müteferri haklar mahfuzdur.

MADDE 606 - İadeye tabi teberrulara! miktarı iade ile mükellef mirasçının miras hissesinin baliğ olduğu kıymetten ziyade olup da; bu ifyadenin mirasçıya kalmasının müteveffaca maksut olduğu ispat edilirse tenkis davası hakkı mahfuz kalmak üzere ziyadenin iadesi lâzım gelmez. Fürulara evlenirken mutad derecede verilen eşya ile yapılan sarfiyatın iadeye tabi olmaması asıldır.

MADDE 607- iadede, teberru olunan şeylerin mirasın açıldığı gündeki kıymetleri ve daha evvel satılmış olanların satış fiyatları esas olur. Hasılat ve sarfiyattan zamanı mucip olarak aynen veya kıymete arız olan noksanlardan dolayı mirasçılar zilyedin haklarına malik ve borçları ile mükelleftirler.

MADDE 608- Muris tarafından hilafı kastedilmiş olduğu isbat edilmedikçe çocukların terbiye ve tahsilleri için yapılmış olan masarifin ancak mutad olan miktardan fazlası iade olunur.

Murisin vefatında henüz terbiye ve talimleri ikmal edilmemiş olan veya malûl bulunan çocuklara taksim esnasında münasip bir tazminat verilir.

MADDE 609 - Mutad olan hediyeler, iadeye tabi değildir.

MADDE 610 - Ana baba ile birlikte yaşayan ve ivazından serahaten feragat etmeksizin kendi sayini veya varidatını aileye tahsis etmiş olan reşit evlât, taksim esnasında münasip bir tazminat isteyebilir.

Mirasta Denkleştirme Davası Açıklama

Mirasta iade, bir mirasçının; miras bırakanın sağlığında iken ondan aldığı karşılıksız (ivazsız) mallan, değerleri aynen, aynen olmadığında karşılıkları bedellerini geri vermesidir. Bu verdiği mallar veya değerler miras bırakanın terekesine katılır ve mirasçılar arasındaki taksimde de hesaba katılır.

Miras bırakanın sağlığında, yasal mirasçılar, miras paylarına mahsuben almış oldukları bütün karşılıksız kazandırmaları, denkleştirmeyi sağlamak için terekeye geri vermekle birbirlerine karşı yükümlüdürler. Geri vermeyen mirasçı hakkında diğer mirasçıların dava açmak yetkisi vardır. Mirasta denkleştirme hükümleri mirasın açılmasından önce veya sonra mirascıhk sıfatı kaybolan mirasçı için bu mirasçının yerini alan mirasçılara geçer. Mirasçıların çocukları ellerine geçmese bile, miras bırakanlarına yapılmış karşılıksız kazandırmaları geri vereceklerdir. Amaç mirasm denkleştirilmesidir. Geri verme ile yükümlü mirasçı, dilerse aldığını aynen geri verir, dilerse değerini miras payına mahsup ettirebilir. Denkleştinne, kazandırmanın miras açıldığı gündeki değerine göre yapılacaktır, yani miras bırakanın ölüm günündeki değeri saptanacaktır.

Mirasta Denkleştirme Davası Görevli Mahkeme

Dava değerine göre tâyin edilir. Değer ..... liradan fazla olan davalar asliye hukuk mahkemesinde .... lira veya daha az değerli davalar da sulh hukuk mahkemesinde görülür. Ancak, bu değer ....'den itibaren ...... lira olarak gözönünde tutulacaktır.

Mirasta Denkleştirme Davası Yetkili Mahkeme

Miras bırakanm (murisin) son konutu mahkemesi yetkili mahkemedir.

Mirasta Denkleştirme Davası Davacı

1. Mirasçılardan biri veya birkaçı veya
2. Mirasçıların yerine geçenler.

Mirasta Denkleştirme Davası Davalı

Miras bırakan sağlığında kendisine yaptığı karşılıksız kazandırmaları alan ve böylece malvarlığında fazlalaşma olan mirasçı veya mirasçılar.

Mirasta Denkleştirme Davası Dava Açma Koşulları

1. Davalıya miras payına mahsuben, miras bırakan tarafından mal bağışlanmış olmalı (M.Y. 603/1).
2. Davalı lehine cihaz, tesis masrafı, borçtan kurtulma suretiyle ve buna benzer durumlarla yarar bağışlanmış olmalı. (Bu halde, miras bırakan tarafından aksine bir bağış yapılmamış bulunmalıdır) (M.Y. 603/2).
3. Denkleştirme bağı, tutulan bağış olağan hediyelerden bulunmamalı (M.Y. 609) (Örneğin, yılbaşı hediyeleri gibi).
4. Davacı ergin olup ana babası ile birlikte yaşamalı ve kazancını veya gelirini aileye vermiş olmalı. (Bu takdirde paylaşma sırasında uygun bir tazminat da isteyebilir) (M.Y. 610).

Mirasta Denkleştirme Davası Gözönünde Tutulacak Hususlar

1. Miras bırakan tarafmdan, davalıya yapılan bağış ispatlanacaktır.
2. Dava her türlü delille ispatlanabilir (Örneğin: Tanık, veraset belgesi, tapu kaydı, keşif, bilirkişi raporu vs. gibi).
3. Bağışlar geri vermeye yani denkleştirmeye bağlıdır. Vasiyetname ile vasiyet olunan mal denkleştirmeye girmeyecek, yani geri verilmeyecektir. Bunlar hakkında saklı paya tecavüz oranında tenkis davası açılır. Bağışlar hakkında iade davası açılır.
4. Davalı, miras hakkından iskat veya mahrum edilmişse; aleyhine, bu tür davalar açılmaz. Ancak, iskat veya mahrum edilen mirasçının payını kim almışsa onun hakkında dava açılabilir.
5. Dava sabit olduğu takdirde, davalı hakkında; a) Ya aldığı malın geri alınmasına, b) Veya payına düşen fazlasinm alınmasına karar verilebilir. Bu hususta davalının beyanı alınmalıdır.
6. Davalıya yapılan bağış miktarı, davalının miras payının kıymetinden fazla ise; ancak fazlalığın davalıya kalması miras bırakanca (murisçe) istenmiş olduğu, davalı tarafından ispatlanırsa, dava kabul edilmeyip reddedilecektir. Ancak bu takdirde davacının tenkis davası açmak hakkı vardır.
7. Davanın duruşması sırasında, davalıya miras bırakan tarafından bağışlanan mal veya mülkün, mirasın açıldığı gündeki kıymetleri ve daha önce satılmış olanları satış bedelleri tesbit edilecektir. Dava sabit bulunduğu takdirde bu kıymetler esas alınacaktır.
8. Davalıya, terbiye ve tahsili için masraf yapılmış ise, olağan olan miktardan fazlasının geri verilmesi istenebilir. (Bu halde "muris" miras bırakan aksini kasdetmemiş olmalıdır).
9. Olağan olan hediyelerin geri verilmesi hakkında dava açılamaz. (Örneğin bayram, doğum, nişan, yılbaşı hediyeleri gibi).
10. Davacı ana babası ile birlikte yaşar ve bedelinden açıkça vazgeçmediği kendi kazanç veya gelirini aileye (tahsis etmiş, ayırmış) bulunuyorsa ve ergin ise, muris (miras bırakan) ölünce terekeden kazanç ve gelirinin geri alınması hususunda dava açabilir.

Mirasta Denkleştirme Davası Zamanaşımı

Mirasta denkleştirme (iade) davası tenkis davası gibi bir yıllık zamanaşımına bağlı değildir. Terekenin mirasçılar arasında taksiminden itibaren on yıldır.