Miras Sebebiyle İstihkak Davası Nasıl Açılır?

MEDENİ YASA MADDE 577 - Terekeye veya bir kısmına vaziyet edenlere karşı kanuni veya mansup mirasçı sıfatiyle racih bir hakka malik olduğuna zahip olan kimse, miras sebebiyle istihkak davasında bulunabilir. Hakim davacının talebi üzerine hakkının muhafazası için iktiza eden tedbirleri ittihaz eyler. Bu tedbirler, teminat itası veya tapu kaydına şerh verilmesi gibi şeylerdir.

MADDE 578 - Miras sebebiyle istihkak davası sabit oldukça hasım, yedinde bulunanmah zilyedlik kaidelerine göre davacıya verir. Hasım, bu davalarda iktisap müruruzamanı definde bulunamaz.

MADDE 579 - Hüsnüniyet sahibi zilyede karşı miras sebebiyle istihkak davasının müruruzaman müddeti, davacının kendi hakkının racih olduğuna ve hasmının zilyed bulunduğuna ıttılaından itibaren bir sene ve her halde murisin vefatından veya vasiyetnamenin açılmasından itibaren on senedir. Suiniyet sahibi zilyedlere karşı müruruzaman müddeti otuz senedir.

MADDE 580 - Kendisine muayyen bir şey vasiyet olunan kimsenin ikame edeceği istihkak davasının müruruzaman müddeti teberrudan haberdar edildiği günde ve ihbar zamanında henüz ifası lazım olmayan teberrularda ifanın lüzumu tarihinden itibaren on senedir.

Miras Sebebiyle İstihkak Davası Açıklama

Miras bırakının ölümü ile mirasçıları terekenin sahibi olurlar. Atanmış mirasçılarda da durum aynıdır. Vasiyet edenin Ölümü ile bu tür mirasçılar da mirasta hak sahibi olacaklardır.

Miras sebebiyle istihkak davası, irs uyuşmazlığı olarak görenler yanında bir eda davası olarak nitelendiren de mevcuttur. Açılan davada öncelikle irs konusu çözüme ulaştırılacaktır. Bu durumda da mahkemece davacıdan veraset belgesi sunması istenecek, ayrıca irs durumu davada acaştırılmayacaktır. Veraset belgesi (Mirascılık belgesijni sunan davacının tereke mallarını ellerinde bulunduranlardan geri almak istemesi davası araştırılacak, yani eda davası olarak dava sonuçlandırılacaktır.

Tarafların mirascılık sıfatları üzerinde bir uyuşmazlık bulunmadığı durumlarda, miras sebebiyle istihkak davasından söz edilemez ve bu halde de Medeni Yasanın 579 uncu maddesinde belirtilen zamanaşımı uygulanamaz. Gözönünde tutulacak en önemli husus, bu tür davalarda taraflardan biri diğerinin mirascılık sıfatına itiraz etmesi halinde miras sebebiyle istihkak davasının oluşacağı yani miras sebebiyle istihkak davasından söz edileceğidir.

Miras sebebiyle istihkak davası sabit olduğu takdirde, davalı elinde bulundurduğu malı zilyedlik kurallarına göre davacıya geri verecek, ve kazandırıcı zamanaşımı savunmasında bulunamıyacaktır.

Miras sebebiyle istihkak davalarında iyi niyet, kötü niyet davayı etkileyecektir. Davalı (zilyed) iyi niyetli ise, malı aynen geri verecektir. Ancak iyi niyetli olarak malı elden çıkarmışsa, elinde kalanı iade edecektir. Kötü niyetli zilyed ise, malın tam bedelini yani davacının zararını tam olarak ödeyecektir.

Miras Sebebiyle İstihkak Davası Görevli Mahkeme

Kıymete göre tayin edilir. ..... lira veya daha az değerli davalar sulh hukuk mahkemesinde ...... liradan fazla değerli davalar da asliye hukuk mahkemesinde görülür. Ancak, bu değer .....den itibaren ..... lira olarak gözönünde tutulacaktır.

Miras Sebebiyle İstihkak Davası Yetkili Mahkeme

Ölünün, son konutu mahkemesidir.

Miras Sebebiyle İstihkak Davası Davacı

1. Yasal veya atanmış mirasçı sıfatiyle tercih edilen bir hakka malik olduğunu sanan kimseler.
2. Kendisine muayyen bir şey vasiyet edilenler.

Miras Sebebiyle İstihkak Davası Davalı

Terekeyi veya bir kısmını elinde bulunduranlar.

Miras Sebebiyle İstihkak Davası Gözönünde Tutulacak Hususlar

1. Hakim, davacının isteği ile hakkının korunması için gerekli Önlemleri alacaktır. (Örneğin: Davalının teminat göstermesi ve tapu kaydına şerh verilmesi gibi).
2. Tarafların sunacakları delilleri inceler. (Örneğin : Zamanaşımı savunması bulunduğunda zamanışımı olup olmadığını incelemek gibi).
3. Veraset belgesi, istenip nüfus kaydı, tapu kayıtfarı getirilecektir.
4. Dava her türlü delille ispatlanabilir.
5. Davalı, bu tür davalarda kazandırıcı zaman aşımından yararlanamaz. Bu tür savunması dinlenmiyecektir.
6. Evlatlık da dava açabilir.

Miras Sebebiyle İstihkak Davası Tarafların İsbat Edecekleri Hususlar

1. Davacı;
2. Veraset belgesi ile mirasçı olduğunu
3. İddia ettiği eşyanın ve malların mirasbırakanına ait olduğunu, tapu kaydı,
   tanık veya diğer belgelerle ispat edecektir.-
4. Davalı:
5. Zamanaşımı savunmasında bulunabilir. (Dava bir yıl içinde açılmamışsa).
6. Yasal mirasçı olduğunu veraset belgesi sunmak suretiyle ispat edecektir.
7. Atanmış mirasçı olduğunu da vasiyetname getirerek kanıtlayacaktır.

Miras Sebebiyle İstihkak Davası Zamanaşımı

Üç biçimde ortaya çıkacaktır.

• - İyiniyetli kullana karşı,
• - Kötü niyetli kullanana karşı
• Kendisine muayyen bir şey vasiyet edilenin yararlanacağı zamanaşımı

1. İyiniyetli kullanana karşı miras sebebiyle istihkak davasının zamanaşımı süresi; davacının kendi hakkının tercihedilecek üstün bir hak olduğuna ve davalının elinde bulunduğunu öğrendiği günden itibaren bir yıl ve her halde miras bırakanın ölümünden veya vasiyetnamenin açılmasından itibaren 10 yıldır.
2. Kötü niyeti kullananlara karşı zamanaşımı süresi: 30 yıldır.
3. Kendisine muayyen birşey vasiyet olunan kimsenin açacağı istihkak davasının zamanaşımı süresi : bağıştan haberdar edildiği günden itibaren 10 yıldır. Ancak: bağışın ihbar zamanında ifası lazım olmadığından ifanın gerektiğinden itibaren 10 yıldır.